Eerste resultaten van onderzoek naar Brucella bij wilde zwijnen in Nederland

Opgemaakt door: Hendrik Jan Roest1, Miriam Koene1, Peter van Tulden1, en Joke van der Giessen1,2

1 Central Veterinary Institute onderdeel van Wageningen UR, Lelystad

2 Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu, Bilthoven

Inleiding

In het tweede nummer van de Nederlandse Jager van 2013 stond een beschrijving van de infectieziekte brucellose en de relatie met wild met als titel “Brucella bij wild-een gevaar voor jagers?”. In dit schrijven werd een overzicht gegeven van de infectieziekte brucellose bij dieren en mensen. Ook in het wild levende dieren kunnen besmet raken met de Brucella-bacterie. Omdat in Frankrijk, België en Duitsland ook Brucella-bacteriën zijn aangetoond bij wilde zwijnen werd onderzoek naar het voorkomen van brucellose bij wilde zwijnen in Nederland aangekondigd. We wilden graag weten of Brucella-bacteriën ook bij Nederlandse wilde zwijnen voorkomen. We willen u nu graag op de hoogte brengen van de eerste resultaten van het onderzoek.

Resultaten onderzoek

Sinds 2010 worden serummonsters van wilde zwijnen onderzocht op antistoffen tegen Brucella. Van alle 1202 monsters die sindsdien onderzocht zijn bleken er 55 positief. Dit is een kleine 5% van het totale aantal onderzochte monsters. Het serologisch onderzoek naar Brucella kent echter het probleem dat uitslagen onterecht positief kunnen worden gescoord. Dit komt omdat antilichamen tegen andere bacteriën heel sterk kunnen lijken op antistoffen tegen Brucella-bacteriën waardoor er niet nauwkeurig gemeten kan worden. Echter de 5% positieve serummonsters kan wel duiden op een infectie bij de onderzochte wilde zwijnen.

Om meer zekerheid te krijgen over de infectie hebben we het onderzoek uitgebreid met het aantonen van de bacterie bij wilde zwijnen. Hiertoe werden de amandelen van wilde zwijnen onderzocht. Inmiddels zijn 45 dieren op deze wijze onderzocht. In totaal zijn uit 3 dieren afkomstig uit Zuid-Limburg Brucella-bacteriën geïsoleerd. Nadere typering van 2 isolaten leverde als resultaat Brucella suis biovar 2 op, deze biovar wordt ook in de landen om ons heen bij wilde zwijnen aangetoond. B. suis biovar 2 is vrijwel niet gevaarlijk voor mensen.

Voorzorgsmaatregelen

Hoewel het risico op besmetting met B. suis biovar 2 zeer gering is, is het verstandig om voorzorgsmaatregelen te nemen om besmetting te voorkomen. Jagers lopen een zeer gering risico bij het ontweiden en slachten van besmette wilde zwijnen of bij contact met vruchtwater bij een drachtig dier. Hoewel het risico zeer gering is, is het altijd aan te bevelen om algemene hygiënemaatregelen in acht te nemen zoals het dragen van handschoenen en gezichtsbescherming bij het ontweiden en slachten van wilde zwijnen en het voorkomen van snijwonden.

Toekomstig onderzoek

Tot nog toe zijn alleen wilde zwijnen afkomstig uit Zuid-Limburg positief gevonden op B. suis biovar 2. We weten echter op dit moment nog niet hoe de situatie in de rest van Nederland is. Daarom willen we het onderzoek graag uitbreiden over heel Nederland.

In het jachtseizoen vanaf juli 2014 zal in samenwerking met jagers van de Veluwe, naast de bloedmonsters, die nu voor de wilde zwijnen monitoring al genomen worden, ook tonsillen en stukjes milt van wilde zwijnen op de Veluwe worden verzameld om ook in deze populatie te onderzoeken of Brucella daar voorkomt. Dit onderzoek wordt ook gecoördineerd door de Gezondheidsdienst voor Dieren.

Gezien de bevindingen van tularemie bij hazen in Nederland wordt ook gewerkt aan een onderzoek om een beter inzicht te krijgen naar het voorkomen van tularemie bij wild zoals hazen, vossen en wilde zwijnen. De verzamelde organen van de wilde zwijnen op de Veluwe zullen daarom ook bewaard worden voor dat onderzoek.

Resultaten van het Brucella onderzoek op de Veluwe zullen medio 2015 worden gerapporteerd in de Nederlandse Jager en in Jacht&Beheer.

Meer informatie over Brucella is te vinden op de website van het CVI en RIVM: http://www.wageningenur.nl/nl/show/Brucellose-1.htm

http://www.rivm.nl/Onderwerpen/B/Brucellose

Print Friendly, PDF & Email

Reageren is niet mogelijk