Wasbeer in Nederland met wasberenspoelworm

logo DWHC

De dode wasbeer die in oktober 2014 in het oosten van Gelderland werd aangetroffen, is doodgegaan door een harde klap. Het dier had verwondingen aan zijn kop die daar op wijzen (zie foto). Het betrof een jong vrouwelijk dier in redelijke voedingstoestand. Het dode dier werd door de Dierenambulance Doetinchem, voor onderzoek naar de doodsoorzaak, naar het Dutch Wildlife Health Centre (DWHC) te Utrecht gebracht.

Wasberenspoelworm
Na onderzoek bleek dat het dier een groot aantal rondwormen in zijn darmen had. Deze zijn middels parasitologisch onderzoek als Baylisascaris procyonis (wasberenspoelworm) geïdentificeerd. Deze worm kan soms ook de mens infecteren (zoönose) en dan ernstige neurologische klachten veroorzaken. Meer informatie over deze worm bij mensen is te vinden op de website van het RIVM. Het is onbekend hoe vaak deze worm bij wasberen in Nederland voorkomt.(1)

Herkomst
De herkomst van de dood gevonden wasbeer is onduidelijk. In Nederland worden wasberen in gevangenschap gehouden en het zou daarom een ontsnapt dier kunnen zijn. De onderzochte wasbeer zou ook afkomstig kunnen zijn uit Noordrijn-Westfalen, waar een populatie wasberen in het wild leeft en waar in 2013/2014 meer dan 8.000 wasberen zijn geschoten(2). Ten slotte is het, hoewel onwaarschijnlijk,  niet uit te sluiten, dat het dier na zijn dood door mensen naar Gelderland is gebracht.

Aanbeveling
Het wordt vinders van dode wasberen  aangeraden om deze nooit zonder handschoenen aan te pakken en het dode dier bij het DWHC te melden (meld hier uw dode dier). Daarnaast is het raadzaam dat eigenaren van wasberen hun dieren regelmatig ontwormen en laten chippen bij een dierenarts, zodat ontsnapte dieren die worden gevonden, kunnen worden geïdentificeerd.

ontleed hoofd gevonden wasbeer

Foto: onderhuidse bloedingen op de kop (zwarte pijlen)

1 Maas, M. et al. Baylisascaris spp. risk analysis, RIVM Letter report 125/13Z&O/2013
2 naturschutz/pdf/jagdstrecke_2013-2014.pdf

Besmetting met Baylisascaris procyonis

Baylisascaris procyonis
Mensen kunnen zichzelf besmetten als ze eitjes van Baylisascaris procyonis binnenkrijgen, bijvoorbeeld als ze in aanraking komen met de mest van geïnfecteerde wasberen. Mensen kunnen ook worden besmet door eitjes die vastgeplakt zitten aan de vacht en die via de handen en mond worden opgenomen.

Baylisascaris_LifeCycle_BAM wasbeer spoelwormenVolwassen Baylisascaris wormen zijn beige/lichtbruin en kunnen 11 cm (mannetjes) tot 22 cm (vrouwtjes) lang worden. De eitjes zijn ellipsvormig, bruin en met het blote oog niet te zien. Vrouwelijke wormen produceren ongeveer 115 000-179 000 eitjes per worm per dag in de dunne darm van wasberen. Dit betekent dat per wasbeer er miljoenen eitjes per dag kunnen worden uitgescheiden met de mest. Jonge wasberen scheiden vaak meer eitjes uit dan volwassen dieren. De eitjes ontwikkelen zich in 2-4 weken(afhankelijk van de temperatuur en de luchvochtigheid) tot een infectieus stadium en kunnen jarenlang infectieus blijven in de omgeving.

Jonge wasberen worden vaak besmet door het opnemen van Baylisascaris eitjes, bijvoorbeeld van hun moeders vacht of van een besmet nest, terwijl oudere wasberen vaak besmet raken door het opnemen van larven in de tussengastheren (meestal knaagdieren). In jonge wasberen ontwikkelen de eitjes zich tot volwassen wormen in 50-76 dagen (=prepatente periode). In wasberen die besmet raken met het larvale stadium, kunnen volwassen, patente wormen ontstaan binnen 32-38 dagen. De eitjes die deze volwassen wormen uitscheiden, kunnen vervolgens weer worden opgenomen door wasberen, direct of indirect, via bijvoorbeeld knaagdieren, waardoor de cyclus weer rond is.

Print Friendly, PDF & Email

Reageren is niet mogelijk